Umundurowanie

Umundurowanie

Zasady noszenia odznak, odznaczeń i medali

  Elementy marynarki munduru OSP

ODZNACZENIA

Złoty Znak Związku OSP RP

Złoty znak związku oraz baretka

„Złoty Znak Związku” umieszczony powinien być na wstędze pod kołnierzem koszuli, tak aby byt widoczny 1 cm poniżej węzła krawata. Nadawany jest za długoletnią aktywną działalność w Ochotniczej Straży Pożarnej lub w Związku OSP RP. Odznaką tą może być uhonorowana osoba lub instytucja, które w sposób znaczący zasłużyły się dla działalności Związku OSP RP, jak również Ochotnicza Straż Pożarna o co najmniej 100-letniej działalności. Osoba lub instytucja przewidziane do nadania Złotego Znaku Związku OSP RP powinny posiadać Złoty Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”.

Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza

Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza

„Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza” nadawany jest za zasługi dla rozwoju i umacniania Związku OSP RP oraz Ochotniczych Straży Pożarnych. Medal ten mogą otrzymać OSP i ich członkowie, działacze Związku OSP RP oraz osoby, instytucje i organizacje społeczne. Medalem tym mogą być uhonorowane oddziały Związku OSP RP wyróżniające się w realizacji celów Związku. Osoby, instytucje i organizacje przewidziane do nadania Medalu Honorowego im. Bolesława Chomicza powinny posiadać Złoty Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”, dodatkowo instytucje i organizacje (w tym OSP) powinny posiadać 75-letni staż swojej działalności. Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza powinien być nadawany i wręczany głównie podczas obchodów jubileuszy OSP i Związku OSP RP.

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”

Medale za zasługi dla pożarnictwa oraz baretki

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” (złoty, srebrny, brązowy) nadawany jest za wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Medalem tym mogą być odznaczane osoby, instytucje i organizacje (w tym OSP, ich członkowie oraz działacze Związku OSP RP). Warunkiem nadania medalu wyższej klasy jest posiadanie medalu klasy niższej przez co najmniej 4 lata. Ochotnicze Straże Pożarne charakteryzujące się aktywną działalnością mogą być przewidziane do uhonorowania Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”. Klasa medalu odpowiada jubileuszowi:

  • 25 lat – medal brązowy,
  • 50 lat – medal srebrny,
  • 75 lat – medal złoty.

 

ODZNAKI

Odznaka „Strażak Wzorowy”

Odznaka strażak wzorowy

Odznaka „Strażak Wzorowy” może być nadawana czynnym członkom OSP za wzorową działalność, zaangażowanie i godną postawę społeczną. Strażak OSP przewidziany do nadania tej odznaki powinien:

  • złożyć ślubowanie,
  • uzyskać wyszkolenie odpowiadające pełnionej funkcji
  • posiadać co najmniej trzyletni staż działalności w OSP.

Odznaka „Strażak Wzorowy” powinna być wpięta bezpośrednio na środku górnej prawej kieszeni munduru, między klapą a wszyciem dolnym kieszeni.

Odznaki Młodzieżowej Drużyny OSP

Odznaki MDP

Odznaka „Młodzieżowej Drużyna OSP” jest wyróżnieniem nadawanym
członkom młodzieżowych i harcerskich drużyn pożarniczych za aktywną działalność
w drużynie przy ochotniczej straży pożarnej. Złota odznaka MDP może być przyznawana ustanowionym przez zarządy OSP opiekunom
MDP lub działaczom Związku OSP RP będącym członkami komisji d/s młodzieży zarządów
oddziałów Związku OSP RP wszystkich szczebli – posiadającym co najmniej trzyletni staż
działalności w takim charakterze.Występuje w trzech stopniach:

  • złota,
  • srebrna,
  • brązowa.

„Odznaka za Wysługę Lat”

Odznaka za wysługę lat

„Odznakę za wysługę lat” nosi się jedną aktualną, na prawej górnej klapie kieszeni munduru, w jej lewym rogu.

  • Baretki odznaczeń i odznak powinny być wszyte bezpośrednio przy krawędzi lewej klapy kieszeni górnej munduru, stosując zasadę symetrii i nosząc baretki tylko najwyższej klasy odznaczenia lub odznaki.
  • Na klapach i pagonach mundurów oraz koszul należy nosić tylko emblematy związkowe i to prawidłowo wszyte oraz rozmieszczone, nie nosić dodatkowo emblematów PSP i innych.
  • Do czapek rogatywek nie powinny być przypięte orzełki PSP, Wojska Polskiego, Służby Więziennej itp. Nie należy nosić przy czapkach rogatywkach złotych galonów, pasków białych, srebrnych, metalowych pasków lub złotych okuć. Czapki rogatywki powinny odpowiadać dystynkcjom noszonym na kołnierzach umundurowania lub przy klapie lewej kieszeni munduru lub białej koszuli. Wyeliminowane powinny być z umundurowania strażaków ochotników sznury oraz czapki PSP.

Dystynkcje OSP

Dystynkcje OSP - poziom JOT

Dystynkcje OSP - szczebel gminny

Dystynkcje OSP - szczebel powiatowy

Dystynkcje OSP - szczebel wojewódzki

 Dystynkcje OSP - szczebel krajowy

Baretki

Baretki na mundurze umieszcza się nad lewą kieszenią munduru z prawa na lewo w kolejności przewidzianej dla orderów/odznaczeń/medali. W przypadku posiadania odznaczeń o tej samej randze o kolejności baretek decyduje kolejność otrzymania odznaczenia.

W przypadku posiadania kilku klas tego samego odznaczenia nosi się tylko baretkę najwyższej klasy (jeśli ktoś posiada medal złoty, srebrny i brązowy – nosi baretkę tylko medalu złotego ).

Baretki przyszywa się w ten sposób, aby czarne sukno na którym są one umieszczone przylegało do górnej klapy lewej kieszeni munduru. Baretki umieszcza się symetrycznie w stosunku do osi przebiegającej przez środek kieszeni.

Przykład noszenia baretek

Zasady i sposób noszenia przedmiotów mundurowych

§1

Poszanowanie munduru i dbałość o jego estetykę oraz wygląd stanowią jeden z podstawowych obowiązków członków OSP i funkcyjnych oddziałów ZOSP RP. Użytkując umundurowanie należy przestrzegać następujących zasad:

  • do ubioru wyjściowego, galowego, paradnego zakłada się koszulę białą ( o gładkiej fakturze tkaniny),
  • krawat powinien mieć jednolity czarny kolor (o gładkiej fakturze tkaniny),
  • skarpetki i obuwie powinny być w jednolitym czarnym kolorze (bez wzorków i ozdób).
  • sznur galowy zawiesza się na prawym ramieniu, przypinając go do guzika przyszytego w tym celu pod pagonem przy wszyciu pagonu w rękaw, natomiast warkocz sznura przypina się do pierwszego górnego guzika kurtki mundurowej,
  • sznur galowy do koszuli letniej przypina się do guzika przyszytego pod jej prawym pagonem a warkocz z pomponem przypina się do guzika prawej kieszeni,
    przy koszulach letnich jedną dystynkcję dopina się do lewej kieszeni koszuli.

§2

Członkowie OSP i funkcyjni oddziałów ZOSP RP mogą nosić przy umundurowaniu:

  • symbole żałoby według zasad powszechnie przyjętych w praktykowanym przez nich obrządku religijnym,
  • elementy strojów regionalnych z zachowaniem postanowień § 3 z rozdz. 4.
  • okulary przeciwsłoneczne.

§3

Członkowie OSP i funkcyjni ZOSP RP noszą ordery, odznaczenia, medale według następujących zasad:

§3.1

Ordery i odznaczenia nosi się na wstążkach na lewej stronie piersi z prawa na lewo, w kolejności wynikającej z ich znaczenia i godności, a mianowicie:

  • ordery,
  • odznaczenia,
  • medale

§3.2

Złoty Znak Związku OSP RP nosi się na wstędze, którą zakłada się pod kołnierz koszuli tak, aby znak zawieszony był poniżej węzła krawata.

§3.3

Ordery, odznaczenia i medale zawiesza się na wstążkach długości 6-6,5 cm każda, przy czym wstążki zakłada się na sznurkach koloru ubioru lub przyszywa bezpośrednio do kurtki mundurowej. Górna krawędź wstążek wszystkich orderów i odznaczeń powinna tworzyć równą linię poziomą.

§3.4

Ordery i odznaczenia nosi się na kurtkach munduru rozmieszczone symetrycznie na wysokości 5,5 cm powyżej klapy górnej kieszeni w następujący sposób:

  • jeden order, odznaczenie lub medal – nad środkiem kieszeni,
  • 2-4 orderów, odznaczeń, medali w jednym rzędzie bez przerw między wstążkami z tym, że przy ilości trzech i więcej wstążek – wstążkę pierwszego orderu, odznaczenia, medalu, podkłada się na wstążkę następnego odznaczenia, do odpowiedniej szerokości niezbędnej do zachowania symetrii względem klapy kurtki,
  • 5-8 orderów, odznaczeń, medali – w jednym rzędzie tak, aby zajęły szerokość czterech wstążek umieszczonych obok siebie, przy czym wstążkę drugiego i kolejnych orderów, odznaczeń, medali podkłada się częściowo pod wstążkę poprzedniego orderu, odznaczenia, medalu,
  • większą ilość orderów, odznaczeń, medali – w dwóch lub więcej rzędach tak, aby w pierwszym rzędzie nie było mniej niż pięć i więcej niż osiem, a w ostatnim rzędzie nie mniej niż cztery ordery, odznaczenia, medale rozmieszczone na szerokości czterech wstążek,
  • rzędy orderów, odznaczeń, medali umieszcza się w ten sposób, aby górny rząd krył wstążki dolnego rzędu w całości, a odznaczenia, medale dolnego rzędu do połowy,
    w razie nadania tego samego orderu, odznaczenia lub medalu po raz kolejny, nosi się najwyższą jego klasę.

§4

W przypadkach, gdy nie ma obowiązku noszenia orderów, odznaczeń, medali nosi się ich baretki wykonane ze wstążki barwy przewidzianej dla danego orderu lub odznaczenia. Szerokość baretki równa się szerokości wstążki stosowanej w najniższej klasie danego orderu lub odznaczenia. Wysokość baretki równa się 8 mm. Baretki nakłada się na podkładkę sukienną koloru czarnego. Podkładka powinna być o 2 mm szersza i wyższa
od baretki. Dopuszcza się również baretki o jednolitej szerokości 35 mm.

§4.1

Baretki nosi się na lewej stronie piersi z prawa na lewo w kolejności przewidzianej dla orderów, odznaczeń, medali (pkt.3.1), przy czym:

  • wyższe klasy orderów oznacza się na baretce przez nałożenie pośrodku niej rozetki w kolorach wstążki orderowej. średnica rozetki wynosi 6-8 mm,
  • wyższe stopnie odznaczeń oznacza się przez nałożenie pośrodku baretki, pionowo, wąskiego galonika złotego lub srebrnego, zależnie od stopnia odznaczenia. Szerokość galonika wynosi 5 mm,
  • w razie nadania tych samych orderów i odznaczeń po raz kolejny – nosi się odpowiednią ilość baretek tych orderów i odznaczeń

§4.2

Baretki nosi się na kurtkach ubioru wyjściowego (ze sznurem galowym i bez sznura galowego) na lewej stronie piersi z prawa na lewo, w linii poziomej. W jednym rzędzie nosi się nie więcej niż trzy baretki umieszczone obok siebie bez przerw między nimi. Dolny rząd baretek powinien być umieszczony bezpośrednio nad klapą górnej kieszeni kurtki, przy czym:

  • pojedynczą baretkę umieszcza się symetrycznie nad środkiem kieszeni,
  • powyżej trzech baretek – w dwóch lub więcej rzędach bezpośrednio jeden pod drugim, w każdym rzędzie po trzy baretki, w rzędzie dolnym mniej niż trzy baretki nosi się w ten sposób, aby znajdowały się one pod środkiem bezpośredniego rzędu górnego. Gdy klapa kurtki zakrywa całkowicie pierwszą baretkę najwyższego orderu lub odznaczenia górnego rzędu, wówczas nosi się w tym rzędzie tylko dwie baretki umieszczone w taki sposób, aby były one widoczne.

§4.3

Niedozwolone jest noszenie baretek sporządzonych z innych materiałów niż wstążki orderów i odznaczeń.

§4.4

Członkowie OSP i funkcyjni oddziałów ZOSP RP mogą nosić na kurtkach ubioru wyjściowego (ze sznurem i bez sznura galowego) odznaczenia i odznaki organizacji pożarniczych i pokrewnych.Ordery i odznaczenia państw obcych oraz ich baretki nosi się po orderach i odznaczeniach polskich. Odznaki państw obcych nosi się w sposób ustalony dla odznak polskich.

§5

Członkowie OSP i zarządów ZOSP RP mogą nosić przy ubiorach wyjściowych odznaki pożarnicze, policyjne, wojskowe i cywilne. Przypina się je bezpośrednio do kurtki munduru bez podkładek. Nie nosi się odznak przy koszulach letnich, bluzach itp.

§5.1

Niżej wymienione odznaki nosi się na kurtkach mundurowych w następujący sposób:

  • odznakę „Wzorowy Strażak” – na środku między guzikiem klapy, a dolną krawędzią prawej, górnej kieszeni kurtki,
  • odznakę „Za wysługę lat” – na klapie prawej, górnej kieszeni kurtki na wysokości guzika, na środku lewej połowy klapy,
  • na kieszeniach kurtek mundurowych można nosić najwyżej dwie odznaki na prawej stronie kurtki i jedną odznakę na lewej stronie. Oprócz odznak „Za wysługę lat” przykładowo można nosić: odznakę Honorowego Dawcy Krwi, Krzyż Harcerski, Odznakę PCK i inne np. organizacji zawodowych, sportowych itp.

§6

Funkcjonariuszy pożarnictwa PSP zajmujących stanowiska w zarządach ZOSP RP obowiązują przepisy i regulaminy wprowadzone obowiązującym aktualnie rozporządzeniem właściwego ministra w sprawie umundurowania strażaków PSP.

Na podstawie:

„Regulamin umundurowania” – ZOSPRP, Warszawa, 27 października 2000r.

REGULAMIN NADAWANIA ODZNAK I WYRÓŻNIEŃ (PDF)

REGULAMIN UMUNDUROWANIA (PDF)

UCHWAŁA DO REGULAMINU UMUNDUROWANIA (PDF)

Sprawdź również stronę z materiałami szkoleniowymi!